Selenga Diyor Ki
DENEY 1 — YOĞUNLUK KULESİ
Malzeme: Şeffaf bardak, bal, yemek yağı, su, boyalı su, alkol (kolonya)
Yapılış:
- Önce bal — en alta çöküyor
- Boyalı su ekle — ortada kalıyor
- Yemek yağı ekle — üstte yüzüyor
- Kolonya ekle — en üstte
Neden? Her sıvının yoğunluğu farklı. Yoğun olan alta çöker.
Görsel: Renkli katmanlar — inanılmaz güzel!
DENEY 2 — YÜZEY GERİLİMİ
Malzeme: Kase su, biber (öğütülmüş), sıvı deterjan
Yapılış:
- Kase suya öğütülmüş biber serp — yüzeyde duruyor
- Parmağını suya daldır — biber kaçıyor mu? (hayır)
- Parmağına sıvı deterjan sür
- Tekrar daldır — biber hepsi kenara kaçtı!
Neden? Su molekülleri birbirini çekerek yüzey oluşturur. Deterjan bu çekimi bozar.
Bonus: "Derinin birbiriyle tutunma kuvveti" — böcekler su üzerinde bu yüzden yürüyor!
DENEY 3 — BÜYÜLÜ RENK KARIŞIMI
Malzeme: 4 şeffaf bardak, 3 renk boya, kağıt havlu
S�ra: Bardak 1: Kırmızı su Bardak 2: Boş Bardak 3: Sarı su Bardak 4: Boş
Kağıt havluları katla, bardaklar arasına köprü yap. Bekle.
Saat sonra: Boş bardaklarda yeni renkler oluştu! Kırmızı + sarı = turuncu
Neden? Kapillarite — su kağıt içinde tırmanıyor.
DENEY 4 — BATAN MI YÜZEN Mİ?
Malzeme: Büyük kap su, farklı nesneler (elma, portakal, kaya, tahta, plastik, metal)
Yapılış:
- Her nesne için tahmin yap: Batar mı yüzer mi?
- Suya at ve gözlemle
- Tahminlerin kaçı doğruydu?
İlginç: Portakal yüzüyor. Soyulmuş portakal batıyor. Neden? Kabuğun gözenekleri portakalı hafif yapıyor!
DENEY 5 — KAĞIT HAVLU EMİCİLİĞİ
Malzeme: 3 kağıt havlu markası, boyalı su
Test: Hangi kağıt havlu daha çabuk su emiyor? Hangisi daha fazla su tutuyor?
Ölçüm: Kaç saniyede emdi? Kaç mililitre emdi?
Bu gerçek bir ürün testi! Bilimsel yöntem: Hipotez, deney, sonuç.
DENEY 6 — BALONLU SU
Malzeme: Balon, su
Yapılış:
- Balonu suyla doldur
- Havaya at — balon şeklini değiştiriyor
- Sertçe yere vur — hemen patlar mı?
- Dışarıda yaz oyunu!
Fizik açıklaması: Su sıkıştırılamaz. Balon suyu sıkıştırmaya çalışıyor ama yapamıyor. Basınç kenarlardan kaçıyor.
Deney Günlüğü
Her deneyde not al:
- Hipotez (ne olacak diye düşünüyorum)
- Gözlem (ne oldu)
- Sonuç (neden oldu)
Bu gerçek bilimsel yöntem!